ABD Başkanı Donald Trump, mafya babası gibi her ülkeden “koruma parası” istiyor. Beyaz Saray yönetimi, Avrupalı müttefiklerinin ve diğer ülkelerin sınırları içinde konuşlandırdığı ABD askerleri için daha fazla para istemeyi planlıyor. Çok sayıda yetkili Cuma günü Savunma Bakanlığı’ndan başka ülkelerde asker konuşlandırmanın maliyetiyle ve bu ülkelerin giderlere ne kadar katkıda bulunduğuyla ilgili verileri paylaşmasını istedi.
Celal ÇETİN
Başkan Donald Trump bir süredir NATO müttefiklerinden gayri safi milli hasılalarının yüzde ikisini savunmaya ayırmaları çağrısı yapıyordu. Bu çağrıların ardından son iki yılda bir dizi NATO üyesi savunma harcamalarını artırdı.
Yetkililer Savunma Bakanlığı’ndan istenen bilgi talebinin bu çaba kapsamında istendiğini, bu bilgilerin NATO müttefiklerine sınırları dahilinde ABD askerleri bulundurmanın Washington’a olan maliyetini azaltmaları konusunda baskı uygulamak için gelecek toplantılarda kullanılabileceğini söyledi.
Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü Garrett Marquis ABD’nin müttefiklerinden ortak savunmaya yaptıkları yatırımı arttırmalarını ve maliyetin daha adil paylaşılmasını sağlamanın ABD’nin uzun süreli hedeflerinden olduğunu kaydetti.
Marquis, Cuma günü yaptığı açıklamada “Yönetim ABD halkı için en iyi anlaşmayı yapma konusunda kararlı” dedi, ancak süregelen değerlendirmelerle ilgili açıklama yapmadı.
NATO ülkelerinin büyük çoğunluğunda ABD askerleri mevcut. Ancak ABD’nin Almanya, İngiltere, Japonya, İtalya, Kuveyt, Katar ve Bahreyn’de daha büyük askeri üsleri ve daha fazla askeri var.
Geçen hafta Güney Kore ve ABD, Seul’un ülkedeki ABD askerlerinin konuşlanmasına mali katkısını arttırmasını öngören bir anlaşmaya vardı. Buna göre Seul’un 2019’da ülkedeki ABD askerleri için 924 milyon dolar ödemesine karar verildi.
Güney Kore’de yaklaşık 28 bin 500 ABD askeri mevcut.
İLK KANCAYI ALMANYA’YA ATTI
Trump’ın, Almanya Başbakanı Angela Merkel ile yaptığı ilk yüz yüze görüşmeden sonra sosyal medya üzerinden paylaştığı Almanya’nın NATO ve ABD’ye savunma harcamaları için ‘büyük miktarlarda’ borcu olduğuna ilişkin açıklamaları sert tepkiyle karşılandı.
Merkel, Trump’a kamuoyu önünde bir yanıt vermezken, Almanya Savunma Bakanı Ursula von der Leyen, ABD Başkanı Donald Trump’a yanıt vererek, “NATO’ya borcumuz yok” dedi.
HER ÜLKEDEN PARA İSTİYOR
Trump’ın önüne gelenden “koruma parası” talebinden Ortadoğu ülkeleri, özellikle Suudi Arabistan ve Katar da nasibini aldı.
ABD’nin Suriye’den çıkması konusunda da benzer açıklamalarda ve eleştirilerde bulunan Trump, ABD’nin Ortadoğu’daki savaşlara 7 trilyon dolar harcadığını belirterek bunun büyük bir hata olduğunu söylemiş, “Suudi Arabistan bizim Suriye’de kalmamızı istiyorsa parasını ödemesi gerekecek” demişti.
Ülkesinin savunma harcamalarına çok fazla para ayırdığını belirten Trump, “Şu anda savunma için harcadığımız para 5 milyar dolar. Örnek olarak Güney Kore’yi verebiliriz. Güney Kore bize yılda 5 milyar dolara mal oluyor ancak bunun karşılığında biz onlardan 500 milyon dolar alıyoruz. Bundan daha iyisini yapmalıyız. Bu yüzden Güney Kore bize 500 milyon dolar daha ödemeyi kabul etti ve yıllar geçtikçe daha fazlasını ödeyecekler” iddiasında bulunmuştu.
Güney Kore’nin ardından Suudi Arabistan’ı hedef alan Trump, “Aynı şey Suudi Arabistan için de geçerli. Biz Suudi Arabistan’ı koruyoruz ve onların para dışında bir şeyleri yok” demiş, “Suudi Arabistanı biz koruyoruz. Kral Salman’ı severim. Ancak, Kral’a, ‘sizi biz koruyoruz, eğer biz olmazsak orada iki hafta oturamazsınız, bizim ordumuz için ödeme yapmalısınız’ dedim” diyecek kadar ileri gitmişti.
GAZETECİNİN KİTABINDA TRUMP
ABD’nin önde gelen gazetecilerinden Bob Woodward’un “Korku: Trump Beyaz Saray’da” adlı kitabında Trump’ın dış politika yaklaşımında “ABD’nin askeri harcamalarını yabancı ülkelerden tahsil etmek” önemli yer tutuyor ve bu çerçevede Suriye, Afganistan ve Irak’taki süreçlere dikkat çekiliyor.
Woodward’un kitabında yer verdiği önemli iddiaya göre Trump yönetimi, Suriye’de gizli operasyonlarda kullanılmak üzere Suudi Arabistan’dan 4 milyar dolar almak üzere girişimlerde bulunmuş.